寸脉沉大而滑,沉为实,滑为气,实气相搏,猝厥。血气入
脏,即死,入腑,即愈。(唇青身冷为入脏,身温汗出为入腑。)猝厥,脉大而缓者生,紧大而浮者死。尸
厥脉伏者死。凡厥脉沉微为寒,沉数为热。细为气虚,芤大血虚。浮数滑为痰,脉至如喘为气,沉滑紧疾为食,
洪大而滑为蛔,脾脉缓为痿,浮涩而紧为痹。
〔寒厥〕理中汤 见一卷中风。
〔寒厥〕四逆汤 见一卷暑。
〔热厥〕火郁汤 见一卷火。
〔便秘〕大柴胡汤 见一卷温。
〔散热〕四逆散 见三卷肝火。
〔荡热〕小承气汤 见一卷温。
〔滋阴〕六味汤 见一卷中风。
〔补阳〕补中益气汤 见一卷中风。
〔气脱〕四味回阳饮 参 附 姜 草
〔气逆〕四七汤 一名七气汤,见二卷咳嗽。
〔气逆〕排气饮 见三卷积聚。
〔血逆〕通瘀煎 归尾 山楂 香附 红花 乌药 青皮 木香 泽泻
〔怒伤〕化肝煎 见二卷血。
〔霍乱〕正气散 见一卷中风。
〔气滞〕八味顺气散 见一卷中风。
〔酒厥〕二陈汤 见一卷中风。
〔吐痰〕瓜蒂散 见一卷中风。
〔尸厥〕苏合香丸 见一卷中风。
〔尸厥〕调气平胃散 见一卷中风。
〔气闭〕还魂丹 辰砂 雄黄 玳瑁 麝香 白芥子 安息香熔化为丸黍米大,每服五分。
〔止蛔〕乌梅丸 见三卷呕吐。
〔止蛔〕安蛔散 见三卷呕吐。
〔杀蛔〕芜荑散 见三卷积聚。
〔煎厥〕固本丸 见一卷中风。
〔薄厥〕蒲黄酒 蒲黄一两炒褐色,清酒十杯沃之,温服。
〔痹厥〕当归拈痛汤 见一卷湿。
〔痹厥〕五兽三匮丸 见本卷痿。
〔泻热〕滋肾丸 见一卷火。
〔风厥〕小续命汤 见一卷中风。
〔喑厥〕地黄饮子 见一卷中风。
〔郁厥〕羚羊角散 见本卷痹。
〔肾厥〕椒附汤 见四卷泄泻。
〔头痛〕玉真丸 硫黄 硝石 石膏 半夏 姜汁糊丸。
〔暴厥〕备急丸 大黄 干姜 巴霜(各二两) 蜜丸豆大,猝厥者酒下三丸,即活。
寸口脉象沉而大且滑,沉脉主里实,滑脉主气滞,实邪与气机相互搏结,导致突然昏厥。若血气内陷侵入五脏,则预后不良致死;若仅侵入六腑,则易于痊愈。(嘴唇发青、身体冰冷属于病邪入脏;身体温暖、出汗则属于病邪入腑。)突发昏厥,若脉象大而缓者预后良好可生,若脉象紧大而浮者预后不良致死。尸厥(形如尸体般的昏厥)若脉象伏匿不见者预后不良致死。凡是厥证的脉象,沉微属寒证,沉数属热证。细脉主气虚,芤大脉主血虚。浮数滑脉主痰饮,脉来急促如喘息状主气机逆乱,沉滑紧疾脉主食积,洪大而滑脉主蛔虫扰动,脾脉缓弱主痿证,浮涩而紧脉主痹证。
〔寒厥〕理中汤(详见第一卷中风篇)。
〔寒厥〕四逆汤(详见第一卷暑病篇)。
〔热厥〕火郁汤(详见第一卷火病篇)。
〔便秘〕大柴胡汤(详见第一卷温病篇)。
〔散热〕四逆散(详见第三卷肝火篇)。
〔荡热〕小承气汤(详见第一卷温病篇)。
〔滋阴〕六味汤(详见第一卷中风篇)。
〔补阳〕补中益气汤(详见第一卷中风篇)。
〔气脱〕四味回阳饮:人参、附子、干姜、甘草。
〔气逆〕四七汤(又名七气汤,详见第二卷咳嗽篇)。
〔气逆〕排气饮(详见第三卷积聚篇)。
〔血逆〕通瘀煎:当归尾、山楂、香附、红花、乌药、青皮、木香、泽泻。
〔怒伤〕化肝煎(详见第二卷血证篇)。
〔霍乱〕正气散(详见第一卷中风篇)。
〔气滞〕八味顺气散(详见第一卷中风篇)。
〔酒厥〕二陈汤(详见第一卷中风篇)。
〔吐痰〕瓜蒂散(详见第一卷中风篇)。
〔尸厥〕苏合香丸(详见第一卷中风篇)。
〔尸厥〕调气平胃散(详见第一卷中风篇)。
〔气闭〕还魂丹:辰砂、雄黄、玳瑁、麝香、白芥子、安息香(熔化后制成黍米大小的丸药),每次服用五分。
〔止蛔〕乌梅丸(详见第三卷呕吐篇)。
〔止蛔〕安蛔散(详见第三卷呕吐篇)。
〔杀蛔〕芜荑散(详见第三卷积聚篇)。
〔煎厥〕固本丸(详见第一卷中风篇)。
〔薄厥〕蒲黄酒:蒲黄一两炒至褐色,用十杯清酒浸泡,温热服用。
〔痹厥〕当归拈痛汤(详见第一卷湿病篇)。
〔痹厥〕五兽三匮丸(详见本卷痿证篇)。
〔泻热〕滋肾丸(详见第一卷火病篇)。
〔风厥〕小续命汤(详见第一卷中风篇)。
〔喑厥〕地黄饮子(详见第一卷中风篇)。
〔郁厥〕羚羊角散(详见本卷痹证篇)。
〔肾厥〕椒附汤(详见第四卷泄泻篇)。
〔头痛〕玉真丸:硫黄、硝石、石膏、半夏(用姜汁糊制为丸)。
〔暴厥〕备急丸:大黄、干姜、巴豆霜(各二两),蜂蜜炼制成豆大丸药,突发昏厥者用酒送服三丸,即可苏醒。
The pulse at the cun position is deep, large, and slippery. A deep pulse indicates excess (Shi), while a slippery pulse indicates Qi stagnation. When excess pathogens and Qi struggle against each other, sudden Jue syndrome (syncope/collapse) occurs. If blood and Qi penetrate into the Zang organs, death ensues; if they penetrate only into the Fu organs, recovery follows. (Blue lips and cold body indicate penetration into the Zang organs; warm body and sweating indicate penetration into the Fu organs.) In sudden Jue syndrome, a pulse that is large and slow suggests survival, whereas a pulse that is tight, large, and floating suggests death. In Shi Jue (corpse-like syncope), a hidden (Fu) pulse suggests death. Generally, for Jue pulses, deep and fine indicates Cold, while deep and rapid indicates Heat. A fine pulse indicates Qi deficiency, and a hollow (Kou) large pulse indicates Blood deficiency. A floating, rapid, and slippery pulse indicates Phlegm; a pulse arriving like panting indicates Qi rebellion; a deep, slippery, tight, and rapid pulse indicates Food retention; a surging, large, and slippery pulse indicates Ascaris disturbance; a slow Spleen pulse indicates Wei syndrome (flaccidity); a floating, choppy, and tight pulse indicates Bi syndrome (obstruction).
[Cold Jue] Lizhong Tang (Gastrointestinal Decoction) - See Vol. 1, Stroke Chapter.
[Cold Jue] Sini Tang (Frigid Extremities Decoction) - See Vol. 1, Summerheat Chapter.
[Heat Jue] Huoyu Tang (Fire Stagnation Decoction) - See Vol. 1, Fire Chapter.
[Constipation] Daxiehu Tang (Major Bupleurum Decoction) - See Vol. 1, Warm Disease Chapter.
[Dispersing Heat] Sixni San (Four Counterflow Powder) - See Vol. 3, Liver Fire Chapter.
[Purging Heat] Xiao Chengqi Tang (Minor Order the Qi Decoction) - See Vol. 1, Warm Disease Chapter.
[Nourishing Yin] Liuwei Tang (Six-Ingredient Decoction) - See Vol. 1, Stroke Chapter.
[Supplementing Yang] Buzhong Yiqi Tang (Decoction to Supplement the Middle and Augment the Qi) - See Vol. 1, Stroke Chapter.
[Qi Collapse] Siwei Huiyang Yin (Four-Ingredient Decoction to Return Yang): Renshen (Ginseng Radix), Fuzi (Aconiti Lateralis Radix Preparata), Shengjiang (Zingiberis Rhizoma Recens), Gancao (Glycyrrhizae Radix et Rhizoma).
[Qi Rebellion] Siqi Tang (Seven-Qi Decoction), also known as Qiqi Tang - See Vol. 2, Cough Chapter.
[Qi Rebellion] Paqi Yin (Expelling Qi Decoction) - See Vol. 3, Accumulation Chapter.
[Blood Rebellion] Tongyu Jian (Invigorating Blood Infusion): Dangguiwei (Angelicae Sinensis Radix Caulis), Shanzha (Crataegi Fructus), Xiangfu (Cyperi Rhizoma), Honghua (Carthami Flos), Wuyao (Linderae Radix), Qingpi (Citri Reticulatae Pericarpium Viride), Muxiang (Aucklandiae Radix), Zexie (Alismatis Rhizoma).
[Anger Injury] Huagan Jian (Transforming Liver Infusion) - See Vol. 2, Blood Chapter.
[Cholera] Zhengqi San (Righteous Qi Powder) - See Vol. 1, Stroke Chapter.
[Qi Stagnation] Bawei Shunqi San (Eight-Ingredient Smooth Qi Powder) - See Vol. 1, Stroke Chapter.
[Wine Jue] Erchen Tang (Two-Aged Decoction) - See Vol. 1, Stroke Chapter.
[Vomiting Phlegm] Gudi San (Melon Seed Powder) - See Vol. 1, Stroke Chapter.
[Shi Jue] Suhexiang Wan (Styrax Pill) - See Vol. 1, Stroke Chapter.
[Shi Jue] Tiaoqi Pingwei San (Regulating Qi and Calming Stomach Powder) - See Vol. 1, Stroke Chapter.
[Qi Closure] Huanhun Dan (Soul-Recovering Elixir): Chensha (Cinnabaris), Xionghuang (Realgar), Daimao (Trionycis Carapax et Plastrum), Shexiang (Moschus), Baijiezi (Brassicae Semen), Anshixiang (Liquidambaris Resina). Melted together to form pills the size of millet seeds; take 0.5 fen per dose.
[Stopping Ascaris] Wumei Wan (Mume Pill) - See Vol. 3, Vomiting Chapter.
[Stopping Ascaris] Anhsi San (Calming Ascaris Powder) - See Vol. 3, Vomiting Chapter.
[Killing Ascaris] Wuyi San (Torreya Seed Powder) - See Vol. 3, Accumulation Chapter.
[Boiling Jue] Guben Wan (Root-Solidifying Pill) - See Vol. 1, Stroke Chapter.
[Thin Jue] Puhuangji: Puhuang (Typhae Pollinis), one liang, stir-fried until brownish; steep in ten cups of clear wine; take warm.
[Bi Jue] Danggui Niantong Tang (Angelica Joint-Pain Relieving Decoction) - See Vol. 1, Dampness Chapter.
[Bi Jue] Wushou Sankui Wan (Five Beasts Three-Chests Pill) - See this Volume, Flaccidity Chapter.
[Purging Heat] Zishen Wan (Kidney-Nourishing Pill) - See Vol. 1, Fire Chapter.
[Wind Jue] Xiaoxuming Tang (Minor Continuation of Life Decoction) - See Vol. 1, Stroke Chapter.
[Aphasic Jue] Dihuang Yinzi (Rehmannia Decoction) - See Vol. 1, Stroke Chapter.
[Stagnant Jue] Lingyangjiao San (Antelope Horn Powder) - See this Volume, Bi Syndrome Chapter.
[Kidney Jue] Jiaofu Tang (Pepper and Aconite Decoction) - See Vol. 4, Diarrhea Chapter.
[Headache] Yuzhen Wan (True Jade Pill): Huangqi (Sulfur), Xiaoshi (Natrii Nitras), Shigao (Gypsum Fibrosum), Banxia (Pinelliae Rhizoma). Made into pills with ginger juice paste.
[Sudden Jue] Beijii Wan (Emergency Aid Pill): Dahuang (Rhei Radix et Rhizoma), Ganjiang (Zingiberis Rhizoma), Bashuang (Crotonis Semen Extract). Each two liang. Honey-made pills the size of beans. For sudden Jue, administer three pills with wine; life will be restored immediately.