(附论)
夫产则血气劳伤。脏腑虚弱。而气冷客之。搏于血气。不能温于肌肤。使人虚乏疲。致
羸损
方
延年增损泽兰丸 治产后风虚劳损黄瘦。
泽兰(熬七分) 防风 干地黄 当归 北细辛 桂心 茯苓 芍药 人参 甘草
本乌
椒(各四分) 白术 黄 (各六分) 紫石英 石膏(各八分) 上为细末。炼蜜为丸如
梧桐子大。
泽兰丸 治产后虚损夹风劳气。饮食减少。面色萎黄。腹内冷痛。四肢乏力。
泽兰 黄 (锉) 白术 柏子仁 赤石脂(各二两) 白矾(烧令汁尽) 桂心 木
香人参(
骨川椒(
姜(炮制锉)
丸如梧桐子大。每
泽兰散 治产后风虚并治之。
泽兰(九分) 禹余粮 防风(各十分) 石膏 白芷 本 蜀椒 白术 柏子仁(各
五分)
苁蓉 鹿茸
三。以意增之。
牛膝丸 治产后风虚劳损。脏腑乏弱。四肢羸困。不思饮食。
牛膝(去苗) 白薇 干姜(炮裂锉) 细辛 防风 桂心 紫菀(洗去根土) 当归
(锉微炒)
(锉) 熟干地
目并闭口者微炒去汗出)
香熟各二两) 上为末。炼蜜和
十丸。
白薇丸 治产后风虚劳损。腹痛冷气。脚膝无力。萎黄。饮食减少。日渐羸瘦。
木香 当归 桂心 泽兰叶 牛膝 白薇 牡丹皮 枳壳 人参 川芎 浓朴 白术
续断
茱萸(一
柏子仁丸 治产后风虚劳损。四肢羸弱。心神虚烦。不能饮食眠卧。
两) 熟干地黄 麦门冬(去心焙各一两半) 防风(去芦头) 人参(去芦
续断 白茯苓 酸枣仁(微炒) 附子(炮裂去皮脐各三两) 当归(锉微炒)
心芎 白术(各半两) 紫石英(一两细研水飞过) 甘草(一分炙微赤
入研药令匀。炼蜜和捣三二百杵。丸如梧桐子大。每服于空心及晚食前。以温酒
枸杞子丸 疗产后风虚劳损。四肢疼痛。心神虚烦。不思饮食。
枸杞子 牛膝 白茯苓 人参 黄 (各一两) 当归 漏芦 防风 桂心 酸枣仁
羚羊角屑 羌活 五加皮 白术 川芎(各三分) 熟地黄(二两) 甘草(半两) 麦门
冬(一两半)
白薇丸 治产后风虚劳损。寒热发渴。血脉虚竭。四肢羸弱。饮食无味。
白薇 牡丹 当归(锉微炒) 黄 (锉) 人参(去芦头) 桂 附子(炮裂去皮脐)
石斛(去
熟干地黄
为末。炼蜜和捣三
泽兰丸 疗产后患风冷气。腹内不调。补益肥白悦泽方。
泽兰 浓朴 人参 石斛 芜荑仁 续断 防风 桂心(各三分) 川芎 白术 柏子
仁北
蜜丸如梧桐
泽兰丸 治产后风虚劳损羸弱。百病必效方。
泽兰叶(六分) 白芷 川椒 芜荑仁 本 白细辛(各四分) 人参 白术 柏子
仁防风
为细末。炼蜜丸如梧桐子大。空心温酒下二十丸至三十丸。日二服。忌生冷、 滑、猪、牛、
雀肉、
延年泽兰丸 治产后风虚损瘦。不能食。服此令人肥悦。
泽兰(熬) 当归 甘草(炙) 浓朴 本 吴茱萸 芜荑仁 白芷 干姜 芍药(各
三分)
丸如梧桐子大。
羌活散 治产后风虚劳损。身体疼痛。时有烦热。不思饮食。四肢少力。
羌活 赤箭 防风 芎 白茯苓 黄 (锉各三分) 白芷 白芍药 羚羊角屑 当
归(
两) 上为粗散
黄 丸 治产后风虚劳损。体瘦乏弱。肢节疼痛。不欲饮食。
黄 (锉) 熟干地黄 人参(去芦头) 附子(炮制去皮脐) 白茯苓(各一两) 赤
箭羌活 羚羊角屑 五加皮 白术(各三分) 防风(去芦头) 当归(锉微炒) 桂心 酸
枣仁 白藓
以温酒下三十丸。
紫桂丸 治产后风虚劳损。气攻脐腹疼痛。
紫桂(一两半去皮脐) 当归(锉微炒) 人参(去芦头) 白术(各三分) 木香 羌
活干姜(
干地黄 柏子仁
以温酒下三十丸。
木香汤 治产后风虚劳损。气攻心腹。四肢疼痛。不思饮食。
木香 人参 陈皮 白茯苓 白芍药 黄 川芎(各三分) 熟干地黄 当归 附子
(各一
片。枣一
熟干地黄散 治产后风虚劳损。四肢烦疼。夜卧不安。身体羸瘦。
熟干地黄 黄 (锉各一两) 羚羊角屑 羌活 酸枣仁 甘草(炙微赤锉) 防风(去
芦头各
苓(各三分)
滓温服。日三服。
人参散 治产后风虚劳损羸瘦。四肢无力。不思饮食。
人参 黄 熟地黄(各一两) 羚羊角屑(三分) 桂心 川芎 防风 当归 白茯
苓白术
猪肾一双。切去脂
黄 散 治产后风虚劳损羸瘦。不思饮食。四肢疼痛。
黄 白术 木香 羚羊角屑 人参 当归 桂心 川芎 白芍药 白茯苓(各半两)
甘草
拘时
黄 当归 芍药 人参(各二两) 桂心 甘草 川芎 生姜(各八分) 大枣(十
二枚) 上
当归散 治产后风虚劳损。四肢疼痛。不欲饮食。\x
当归(锉微炒) 白芍药 芎 (各一两) 黄 (一两半锉) 防风(去芦头) 人
参(去芦头)
。用羊肉二斤。枣二十
去滓温服。日三服
(Attached Discussion)
Childbirth causes fatigue and injury to blood and qi. The zang-fu organs become weak, allowing cold qi to invade externally. This cold combats with blood and qi, failing to warm the skin and muscles, leading to weakness and fatigue, resulting in emaciation and depletion.
Prescriptions:
Yannian Zengsun Zeluan Wan (Longevity Augmented and Reduced Angelicae Pubescentis Pill): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing lassitude, yellowish complexion, and thinness.
Ingredients: Zeluan (Angelicae Pubescentis Radix, processed 7 fen), Fangfeng (Saposhnikoviae Radix), Ganyedi Huang (Dry Rehmanniae Radix), Danggui (Angelicae Sinensis Radix), Beixixin (Asari Radix et Rhizoma from Northern regions), Guixin (Cinnamomi Cortex), Fuling (Poria), Shaoyao (Paeoniae Radix), Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma), Gancao (Glycyrrhizae Radix et Rhizoma), Bencao (Ligustici Rhizoma et Radix), Huajiao (Zanthoxyli Pericarpium) (each 4 fen); Baizhu (Atractylodis Macrocephalae Rhizoma), Huangqi (Astragali Radix) (each 6 fen); Zhi Shiyin (Fluorite), Shigao (Gypsum Fibrosum) (each 8 fen). Grind into fine powder, mix with refined honey, and form pills the size of paulownia seeds.
Zeluan Wan (Angelicae Pubescentis Pill): Treats postpartum deficiency and depletion complicated by wind-labor qi, characterized by reduced appetite, sallow complexion, cold pain in the abdomen, and weakness in the four limbs.
Ingredients: Zeluan (Angelicae Pubescentis Radix), Huangqi (Astragali Radix, sliced), Baizhu (Atractylodis Macrocephalae Rhizoma), Baizi Ren (Biota Seed), Chishizhi (Halloysit Rubrum) (each 2 liang); Baijian (Alumen, calcined until juice is exhausted), Guixin (Cinnamomi Cortex), Muxiang (Aucklandiae Radix), Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma), Chuanjiao (Zanthoxyli Fructus), Jiangjiang (Ginger, processed and sliced). Form pills the size of paulownia seeds. Take 3 pills per dose, adjusting quantity as appropriate.
Zeluan San (Angelicae Pubescentis Powder): Treats postpartum wind deficiency and addresses the aforementioned conditions.
Ingredients: Zeluan (Angelicae Pubescentis Radix, 9 fen), Yuyuliang (Hematitum), Fangfeng (Saposhnikoviae Radix) (each 10 fen); Shigao (Gypsum Fibrosum), Baizhi (Angelicae Dahuricae Radix), Bencao (Ligustici Rhizoma et Radix), Shujiao (Zanthoxyli Pericarpium), Baizhu (Atractylodis Macrocephalae Rhizoma), Baizi Ren (Biota Seed) (each 5 fen); Rongrongsu (Cynomorii Herba), Lurong (Deer Antler without Horn).
Niuxi Wan (Achyranthis Bidentatae Radix Pill): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing lassitude, weakness of the zang-fu organs, emaciation and fatigue of the four limbs, and lack of appetite.
Ingredients: Niuxi (Achyranthis Bidentatae Radix, remove sprouts), Baiwei (Cleomidis Radix), Ganjiang (Dried Ginger, roasted until cracked and sliced), Xixin (Asari Radix et Rhizoma), Fangfeng (Saposhnikoviae Radix), Guixin (Cinnamomi Cortex), Ziwan (Asternatis Radix, wash and remove roots), Danggui (Angelicae Sinensis Radix, slice and lightly stir-fry), Shugan Dihuang (Prepared Rehmanniae Radix), Wuzhuyu (Evodiae Fructus, lightly stir-fry to remove sweat), Muxiang (Aucklandiae Radix), Shugan Dihuang (Prepared Rehmanniae Radix) (each 2 liang). Grind into powder, mix with refined honey, and form pills the size of paulownia seeds. Take 10 pills per dose.
Baiwei Wan (Cleomidis Radix Pill): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing abdominal pain with cold sensation, weakness in legs and knees, sallow complexion, reduced diet, and gradual emaciation.
Ingredients: Muxiang (Aucklandiae Radix), Danggui (Angelicae Sinensis Radix), Guixin (Cinnamomi Cortex), Zelanye (Angelicae Pubescentis Folium), Niuxi (Achyranthis Bidentatae Radix), Baiwei (Cleomidis Radix), Mudanpi (Moutan Cortex), Zhike (Aurantii Fructus), Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma), Chuanxiong (Chuanxiong Rhizoma), Houpo (Magnoliae Officinalis Cortex), Baizhu (Atractylodis Macrocephalae Rhizoma), Xuduan (Dipsaci Radix), Zhuyu (Corni Fructus), Baizi Ren (Biota Seed).
Baizi Ren Wan (Biota Seed Pill): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing emaciation and weakness of the four limbs, mental restlessness due to deficiency, inability to eat or sleep.
Ingredients: Shugan Dihuang (Prepared Rehmanniae Radix), Maimendong (Ophiopogonis Tuber, remove heart and roast) (each 1.5 liang); Fangfeng (Saposhnikoviae Radix, remove rhizome head), Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma, remove rhizome head), Xuduan (Dipsaci Radix), Bai Fuling (Poria with Wood), Szaoren (Ziziphi Spinosae Semen, lightly stir-fry), Fuzi (Aconiti Lateralis Radix Praeparata, roast until cracked, remove skin and navel) (each 3 liang); Danggui (Angelicae Sinensis Radix, slice and lightly stir-fry), Chuanxiong (Chuanxiong Rhizoma), Baizhu (Atractylodis Macrocephalae Rhizoma) (each 0.5 liang); Zhi Shiyin (Fluorite, 1 liang, finely ground and water-washed), Gancao (Glycyrrhizae Radix et Rhizoma, 1 fen, roasted until slightly red). Mix medicines evenly, knead with refined honey for 300-200 strikes, form pills the size of paulownia seeds. Take 20-30 pills on an empty stomach and before evening meal with warm wine.
Gouqizi Wan (Lycii Fructus Pill): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing limb pain, mental restlessness due to deficiency, and lack of appetite.
Ingredients: Gouqizi (Lycii Fructus), Niuxi (Achyranthis Bidentatae Radix), Bai Fuling (Poria with Wood), Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma), Huangqi (Astragali Radix) (each 1 liang); Danggui (Angelicae Sinensis Radix), Loulu (Lehmannia Root), Fangfeng (Saposhnikoviae Radix), Guixin (Cinnamomi Cortex), Szaoren (Ziziphi Spinosae Semen), Lingyangjiaoxie (Antilope Cornu), Qianghuo (Notopterygii Rhizoma et Radix), Wujia Pi (Acanthopanacis Cortex), Baizhu (Atractylodis Macrocephalae Rhizoma), Chuanxiong (Chuanxiong Rhizoma) (each 3 fen); Shudi Huang (Prepared Rehmanniae Radix, 2 liang), Gancao (Glycyrrhizae Radix et Rhizoma, 0.5 liang), Maimendong (Ophiopogonis Tuber, 1.5 liang).
Baiwei Wan (Cleomidis Radix Pill): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing alternating chills and fever with thirst, exhaustion of blood vessels, emaciation and weakness of the four limbs, and loss of taste in food.
Ingredients: Baiwei (Cleomidis Radix), Mudan (Moutan Cortex), Danggui (Angelicae Sinensis Radix, slice and lightly stir-fry), Huangqi (Astragali Radix, sliced), Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma, remove rhizome head), Guizhi (Cinnamomi Ramulus), Fuzi (Aconiti Lateralis Radix Praeparata, roast until cracked, remove skin and navel), Shihu (Dendrobii Caulis), Shugan Dihuang (Prepared Rehmanniae Radix). Grind into powder, mix with refined honey and knead.
Zeluan Wan (Angelicae Pubescentis Pill): Treats postpartum wind-cold qi causing abdominal irregularity; a formula for nourishment, making the body plump and complexion lustrous.
Ingredients: Zeluan (Angelicae Pubescentis Radix), Houpo (Magnoliae Officinalis Cortex), Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma), Shihu (Dendrobii Caulis), Wuyiren (Canarii Fructus), Xuduan (Dipsaci Radix), Fangfeng (Saposhnikoviae Radix), Guixin (Cinnamomi Cortex) (each 3 fen); Chuanxiong (Chuanxiong Rhizoma), Baizhu (Atractylodis Macrocephalae Rhizoma), Baizi Ren (Biota Seed), Bencao (Ligustici Rhizoma et Radix). Mix with refined honey to form pills the size of paulownia seeds.
Zeluan Wan (Angelicae Pubescentis Pill): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing emaciation and weakness; a universally effective prescription.
Ingredients: Zelanye (Angelicae Pubescentis Folium, 6 fen), Baizhi (Angelicae Dahuricae Radix), Chuanjiao (Zanthoxyli Fructus), Wuyiren (Canarii Fructus), Bencao (Ligustici Rhizoma et Radix), Baixixin (Asari Radix et Rhizoma, white variety) (each 4 fen); Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma), Baizhu (Atractylodis Macrocephalae Rhizoma), Baizi Ren (Biota Seed), Fangfeng (Saposhnikoviae Radix). Grind into fine powder, mix with refined honey to form pills the size of paulownia seeds. Take 20-30 pills with warm wine on an empty stomach, twice daily. Avoid raw/cold foods, slippery foods, pork, beef, and sparrow meat.
Yannian Zeluan Wan (Longevity Angelicae Pubescentis Pill): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing thinness and inability to eat. Taking this makes one plump and radiant.
Ingredients: Zeluan (Angelicae Pubescentis Radix, processed), Danggui (Angelicae Sinensis Radix), Gancao (Glycyrrhizae Radix et Rhizoma, roasted), Houpo (Magnoliae Officinalis Cortex), Bencao (Ligustici Rhizoma et Radix), Wuzhuyu (Evodiae Fructus), Wuyiren (Canarii Fructus), Baizhi (Angelicae Dahuricae Radix), Ganjiang (Dried Ginger), Shaoyao (Paeoniae Radix) (each 3 fen). Form pills the size of paulownia seeds.
Qianghuo San (Notopterygii Rhizoma et Radix Powder): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing body pain, occasional irritability and heat, lack of appetite, and weakness in the four limbs.
Ingredients: Qianghuo (Notopterygii Rhizoma et Radix), Chijian (Atractylodis Lanceae Rhizoma), Fangfeng (Saposhnikoviae Radix), Xiong (Chuanxiong Rhizoma), Bai Fuling (Poria with Wood), Huangqi (Astragali Radix, sliced, each 3 fen), Baizhi (Angelicae Dahuricae Radix), Baishaoyao (White Paeonia Root), Lingyangjiaoxie (Antilope Cornu), Danggui (Angelicae Sinensis Radix) (each 1 liang). Make into coarse powder.
Huangqi Wan (Astragali Radix Pill): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing emaciation and weakness, joint pain, and lack of desire to eat.
Ingredients: Huangqi (Astragali Radix, sliced), Shugan Dihuang (Prepared Rehmanniae Radix), Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma, remove rhizome head), Fuzi (Aconiti Lateralis Radix Praeparata, process, remove skin and navel), Bai Fuling (Poria with Wood) (each 1 liang); Chijian (Atractylodis Lanceae Rhizoma), Qianghuo (Notopterygii Rhizoma et Radix), Lingyangjiaoxie (Antilope Cornu), Wujia Pi (Acanthopanacis Cortex), Baizhu (Atractylodis Macrocephalae Rhizoma) (each 3 fen); Fangfeng (Saposhnikoviae Radix, remove rhizome head), Danggui (Angelicae Sinensis Radix, slice and lightly stir-fry), Guixin (Cinnamomi Cortex), Szaoren (Ziziphi Spinosae Semen), Baixianpi (Dictamni Cortex). Take 30 pills with warm wine.
Zigui Wan (Purple Cinnamon Pill): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing qi attacking the umbilicus and abdomen with pain.
Ingredients: Zigui (Purple Cinnamon, 1.5 liang, remove skin and navel), Danggui (Angelicae Sinensis Radix, slice and lightly stir-fry), Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma, remove rhizome head), Baizhu (Atractylodis Macrocephalae Rhizoma) (each 3 fen); Muxiang (Aucklandiae Radix), Qianghuo (Notopterygii Rhizoma et Radix), Ganjiang (Dried Ginger), Shugan Dihuang (Prepared Rehmanniae Radix), Baizi Ren (Biota Seed). Take 30 pills with warm wine.
Muxiang Tang (Aucklandiae Radix Decoction): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing qi attacking the heart and abdomen, limb pain, and lack of appetite.
Ingredients: Muxiang (Aucklandiae Radix), Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma), Chenpi (Citri Reticulatae Pericarpium), Bai Fuling (Poria with Wood), Baishaoyao (White Paeonia Root), Huangqi (Astragali Radix), Chuanxiong (Chuanxiong Rhizoma) (each 3 fen); Shugan Dihuang (Prepared Rehmanniae Radix), Danggui (Angelicae Sinensis Radix), Fuzi (Aconiti Lateralis Radix Praeparata) (each 1 liang); Shengjiang (Fresh Ginger, 1 slice), Dazao (Jujubae Fructus, 1 piece). Decoct, remove dregs, take warm, three times daily.
Shugan Dihuang San (Prepared Rehmanniae Radix Powder): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing vexing pain in limbs, restless sleep at night, and body emaciation.
Ingredients: Shugan Dihuang (Prepared Rehmanniae Radix), Huangqi (Astragali Radix, sliced) (each 1 liang); Lingyangjiaoxie (Antilope Cornu), Qianghuo (Notopterygii Rhizoma et Radix), Szaoren (Ziziphi Spinosae Semen), Gancao (Glycyrrhizae Radix et Rhizoma, roasted until slightly red and sliced), Fangfeng (Saposhnikoviae Radix, remove rhizome head) (each 3 fen), Bai Fuling (Poria with Wood) (each 3 fen). Decoct, remove dregs, take warm, three times daily.
Renshen San (Ginseng Powder): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing emaciation, weakness in the four limbs, and lack of appetite.
Ingredients: Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma), Huangqi (Astragali Radix), Shudi Huang (Prepared Rehmanniae Radix) (each 1 liang); Lingyangjiaoxie (Antilope Cornu, 3 fen), Guixin (Cinnamomi Cortex), Chuanxiong (Chuanxiong Rhizoma), Fangfeng (Saposhnikoviae Radix), Danggui (Angelicae Sinensis Radix), Bai Fuling (Poria with Wood), Baizhu (Atractylodis Macrocephalae Rhizoma).
Two pig kidneys, cut away fat.
Huangqi San (Astragali Radix Powder): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing emaciation, lack of appetite, and limb pain.
Ingredients: Huangqi (Astragali Radix), Baizhu (Atractylodis Macrocephalae Rhizoma), Muxiang (Aucklandiae Radix), Lingyangjiaoxie (Antilope Cornu), Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma), Danggui (Angelicae Sinensis Radix), Guixin (Cinnamomi Cortex), Chuanxiong (Chuanxiong Rhizoma), Baishaoyao (White Paeonia Root), Bai Fuling (Poria with Wood) (each 0.5 liang), Gancao (Glycyrrhizae Radix et Rhizoma).
[Text fragment unclear/missing context].
Huangqi (Astragali Radix), Danggui (Angelicae Sinensis Radix), Shaoyao (Paeoniae Radix), Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma) (each 2 liang); Guixin (Cinnamomi Cortex), Gancao (Glycyrrhizae Radix et Rhizoma), Chuanxiong (Chuanxiong Rhizoma), Shengjiang (Fresh Ginger) (each 8 fen), Dazao (Jujubae Fructus, 12 pieces). Chop the above ingredients.
Danggui San (Angelicae Sinensis Powder): Treats postpartum wind deficiency and depletion causing limb pain and lack of desire to eat.
Ingredients: Danggui (Angelicae Sinensis Radix, slice and lightly stir-fry), Baishaoyao (White Paeonia Root), Xiong (Chuanxiong Rhizoma) (each 1 liang); Huangqi (Astragali Radix, 1.5 liang, sliced), Fangfeng (Saposhnikoviae Radix, remove rhizome head), Renshen (Ginseng Radix et Rhizoma, remove rhizome head). Use 2 jin of mutton and 20 jujubes, decoct, remove dregs, take warm, three times daily.