生波斯国。今岭南特有之。七月结子。如小指大。形长二寸以来。青黑色。
气味正如胡椒。九月收采。
子味辛气热。阳也。浮也。入手足阳明经。主治温中下气。除胃冷及霍乱冷气。水泻虚
利。呕逆醋心。产后泻痢。与阿魏和合良。（诸本草）能入阳明经散浮热。治偏头痛。鼻渊
牙痛。（濒湖）冷痰恶心。荜茇一两为末。食前米汤服半钱。暴泄身冷。自汗。甚则欲呕。
小便清。脉微弱。宜已寒丸。荜茇肉桂各二钱半。良姜干姜各三钱半。为末。糊丸梧子大。
每服三十丸。姜汤下。妇人血气作痛。及下血无时。月水不调。用二神丸。荜茇盐炒蒲黄炒
等分。为末。蜜丸梧子大。每空心温酒下三十丸。两服即止。
〔论〕荜茇产于南方。受火土之气。稽本草概治虚冷气之为病。而濒湖又谓能散浮热。
若不徒以散冷为功。或其气味辛温。而犹有和。未可以大热概之。抑所谓浮热者。得无因寒
之郁。而郁气为浮热欤。
多服走泄真气。令人肠虚下重。（宗 ）能动脾肺之火。令人目昏。（濒湖）
〔修治〕去梃用头。醋浸一宿。焙干。以刀刮去皮粟子令净。乃用。不则伤肺。令人上
气。
兰草泽兰合考 兰草。香草也。（非今世兰蕙花）别名都梁香。（都梁有山。即今武冈州。
又盱眙县亦有都梁山。皆产此。）又名千金草。即孩儿菊醒头草也。出溪涧水旁下湿地。二
月宿根再发。紫茎素枝。赤节绿叶。叶对节生。光泽有歧。八九月枝头成穗。作花红白似鸡
苏。久之转白。绒裂如球。球中有子。绒着子上。色黑味苦。臭香气烈。即千金花也。兰草
与泽兰同类异种。但以茎圆节长。而叶光有歧者为兰草。茎微方节短。而叶有毛者为泽兰。
气味俱疏淡。而功用则迥别。（核）
Sheng Bosiguo. Jin Lingnan te you zhi. Qi yue jie zi. Ru xiao zhi da. Xing chang er cun yi lai. Qing hei se.
Qi wei zheng ru hu jiao. Jiu yue shou cai.
Zi wei xin qi re. Yang ye. Fu ye. Ru shou zu yang ming jing. Zhu zhi wen zhong xia qi. Chu wei leng ji huo luan leng qi. Shui xie xu li. Ou ni cu xin. Chan hou xie li. Yu a wei he he liang. (Zhu ben cao) Neng ru yang ming jing san fu re. Zhi pian tou tong. Bi yuan ya tong. (Bin hu) Leng tan e xin. Bi bo liang liang wei mo. Shi qian mi tang fu ban qian. Bao xie shen leng. Zi han. Shen ze yu ou. Xiao bian qing. Mai wei ruo. Yi yi han wan. Bi bo rou gui ge er qian ban. Liang jiang gan jiang ge san qian ban. Wei mo. Hu wan wu zi da. Mei fu san shi wan. Jiang tang xia. Fu ren xue qi zuo tong. Ji xia xue wu shi. Yue shui bu tiao. Yong er shen wan. Bi bo yan chao pu huang chao deng fen. Wei mo. Mi wan wu zi da. Mei kong xin wen jiu xia san shi wan. Liang fu ji zhi.
[Lun] Bi bo chan yu nan fang. Shou huo tu zhi qi. Ji ben cao gai zhi xu leng qi zhi wei bing. Er bin hu you wei neng san fu re. Ruo bu tu yi san leng wei gong. Huo qi qi wei xin wen. Er you you he. Bu ke yi da re gai zhi. Yi suo wei fu re zhe. De wu yin han zhi yu. Er yu qi wei fu re yu.
Duo fu zou xie zhen qi. Ling ren chang xu xia zhong. (Zong) Neng dong pi fei zhi huo. Ling ren mu hun. (Bin hu)
[Xiu zhi] Qu ting yong tou. Cu jin yi xi. Bei gan. Yi dao gua qu pi su zi ling jing. Nai yong. Bu ze shang fei. Ling ren shang qi.
Lan cao ze lan he kao Lan cao. Xiang cao ye. (Fei jin shi lan hui hua) Bie ming dou liang xiang. (Dou liang you shan. Ji jin Wu gang zhou. You Xu yi xian yi you dou liang shan. Jie chan ci.) You ming qian jin cao. Ji hai er ju xing tou cao ye. Chu xi jian shui pang xia shi di. Er yue su gen zai fa. Zi jing su zhi. Chi jie lv ye. Ye dui jie sheng. Guang ze you qi. Ba jiu yue zhi tou cheng sui. Zuo hua hong bai si ji su. Jiu zhi zhuan bai. Rong lie ru qiu. Qiu zhong you zi. Rong zhe zi shang. Se hei wei ku. Chou xiang qi lie. Ji qian jin hua ye. Lan cao yu ze lan tong lei yi zhong. Dan yi yi jing yuan jie chang. Er ye guang you qi zhe wei lan cao. Jing wei fang jie duan. Er ye you mao zhe wei ze lan. Qi wei ju shu dan. Er gong yong ze qiong bie. (He)