小儿咳嗽,洒淅恶寒,热轻者,轻手按之乃得,重按全毛,日西尤甚,乃皮毛之热,即肺热也。古法主人参
地骨皮散(如人参、地骨皮、柴胡、生地、黄 、知母、石膏、赤苓等味)。
〔真按〕泻肺之热,但用粉葛花八分,淡黄芩一钱,炙甘草五分为剂。
小儿骨蒸潮热,苏苏然如虫蚀其骨,不能起床,轻手按之不热,重按至骨,其热蒸手,如火如炙,此肾热也。
古法主滋肾丸(如黄柏、知母、肉桂等味)。
〔真按〕泻肾之热,但用熟地二钱,山萸肉、山药各一钱,丹皮、茯苓、泽泻各八分,加炙地骨皮钱半为剂。
小儿上焦有热,但用连翘壳一钱,薄荷五分,黄芩五分,生甘草梢三分为剂。
小儿中焦有热,但用赤芍药钱半,薄荷尖三分,肥知母五分,炒泽泻一钱,云茯苓二钱,生甘草梢三分为引。
小儿下焦有热,但用五苓散三钱,灯芯十茎为引,煎服即愈。
小儿外热,无故而发,多因外感,其证喜人怀抱,畏冷不欲露出头面,面带惨色,不渴,清便自调,吮乳口
不热,浑身拘急,此表热也。不可用柴葛荆防,发表太过,但用连翘壳钱半,淡竹叶一钱,天花粉五分,青蒿穗
一钱,粉丹皮六分,生甘草五分,引用灯芯二十寸。
小儿内热伤食,但用云茯苓钱半,山楂炭钱半,莱菔子钱半,建神曲一钱,广陈皮一钱,加炙地骨皮一钱为引。
小儿内热停痞,但用炒白术钱半,炒扁豆一钱,云茯苓一钱,砂仁粉五分,小枳实钱半,焦建曲一钱,炒麦
芽八分,山楂炭八分,广陈皮钱半,五谷虫八分,加炙鳖甲五分, 牡蛎五分为引。
小儿内热伏燥,但用川贝母二钱,栝蒌仁钱半,黑山栀五分,淡黄芩五分,生甘草三分为剂。热甚加川连三
分。痰多加腥星三分。
小儿内热伏火,但用片黄芩钱半,生白芍钱半,生甘草八分,黑栀皮五分,牡丹皮八分为剂。
小儿内热阴虚,但用生地黄二钱,北沙参二钱,炙鳖甲钱半,生白芍一钱,青蒿穗一钱,地骨皮钱半,牡丹
皮八分,生甘草五分为剂。
小儿内热阳虚,但用西洋参一钱,白茯苓钱半,生白术钱半,炙
甘草五分,加大枣一枚为引。
Pediatric cough accompanied by chills and aversion to cold, with mild fever: the heat can be felt with light palpation but disappears with heavy pressure, and worsens in the late afternoon. This is heat in the skin and hair follicles, which constitutes Lung Heat (Fei Re). The ancient method prescribes Ren Shen Di Gu Pi San (Ginseng and Groundcherry Root Bark Powder), containing herbs such as Ren Shen (Panax Ginseng Radix et Rhizoma), Di Gu Pi (Lycii Cortex), Chai Hu (Bupleuri Radix), Sheng Di Huang (Rehmanniae Radix), Huang Qin (Scutellariae Radix), Zhi Mu (Anemarrhenae Rhizoma), Shi Gao (Gypsum Fibrosum), and Chi Fu Ling (Poria with Red Core).
[Chen Shouzhen's Note] To drain heat from the Lungs, simply use Fen Ge Hua (Fagopyri Dibotryidis Flos) 8 fen, Dan Huang Qin (Light Scutellariae Radix) 1 qian, and Zhi Gan Cao (Honey-fried Glycyrrhizae Radix et Rhizoma) 5 fen as the dosage.
Pediatric bone-steaming tidal fever: the child feels weak and as if insects are gnawing at the bones, unable to get out of bed. Light palpation reveals no heat, but deep pressure to the bone generates a steaming heat that feels like fire or roasting on the hand. This is Kidney Heat (Shen Re).
The ancient method prescribes Zi Shen Wan (Kidney-Nourishing Pill), containing herbs such as Huang Bo (Phellodendri Cortex), Zhi Mu (Anemarrhenae Rhizoma), and Rou Gui (Cinnamomi Cortex).
[Chen Shouzhen's Note] To drain heat from the Kidneys, simply use Shu Di Huang (Prepared Rehmanniae Radix) 2 qian, Shan Yu Rou (Corni Fructus) 1 qian, Shan Yao (Dioscoreae Rhizoma) 1 qian, Mu Dan Pi (Moutan Cortex) 8 fen, Fu Ling (Poria) 8 fen, Ze Xie (Alismatis Rhizoma) 8 fen, plus Zhi Di Gu Pi (Honey-fried Lycii Cortex) 1.5 qian as the dosage.
For pediatric heat in the Upper Jiao (Upper Burner), simply use Liao Qiao Ke (Calyx of Forsythia Fruit) 1 qian, Bo He (Menthae Haplocalycis Herba) 5 fen, Huang Qin (Scutellariae Radix) 5 fen, and Sheng Gan Cao Shao (Tip of Raw Glycyrrhizae Radix et Rhizoma) 3 fen as the dosage.
For pediatric heat in the Middle Jiao (Middle Burner), simply use Chi Shao Yao (Red Paeonia Root) 1.5 qian, Bo He Jian (Tip of Menthae Haplocalycis Herba) 3 fen, Fei Zhi Mu (Plump Anemarrhenae Rhizoma) 5 fen, Chao Ze Xie (Stir-fried Alismatis Rhizoma) 1 qian, Yun Fu Ling (Yunnan Poria) 2 qian, and Sheng Gan Cao Shao (Tip of Raw Glycyrrhizae Radix et Rhizoma) 3 fen as guiding herbs.
For pediatric heat in the Lower Jiao (Lower Burner), simply use Wu Ling San (Five-Ingredient Powder with Poria) 3 qian and Deng Xin Cao (Junci Medullae) 10 stems as guiding herbs; decoct and take orally for recovery.
Pediatric external heat: sudden onset without obvious cause, often due to exogenous pathogenic invasion. Symptoms include preferring to be held, aversion to cold with reluctance to expose the head and face, pale and dull complexion, absence of thirst, normal urination and defecation, cool breath when suckling milk, and general stiffness and tension. This is Exterior Heat (Biao Re). Do not overuse releasing-the-exterior herbs such as Chai Hu (Bupleuri Radix), Ge Gen (Puerariae Radix), Jing Jie (Schizonepetae Spica), and Fang Feng (Saposhnikoviae Radix). Instead, simply use Liao Qiao Ke (Calyx of Forsythia Fruit) 1.5 qian, Dan Zhu Ye (Lophatheri Herba) 1 qian, Tian Hua Fen (Trichosanthis Radix) 5 fen, Qing Hao Sui (Artemisiae Annuae Ramulus et Folium) 1 qian, Fen Mu Dan Pi (Powdered Moutan Cortex) 6 fen, Sheng Gan Cao (Raw Glycyrrhizae Radix et Rhizoma) 5 fen, using Deng Xin Cao (Junci Medullae) 20 cun as guiding herbs.
Pediatric internal heat complicated by food stagnation: simply use Yun Fu Ling (Yunnan Poria) 1.5 qian, Shan Zha Tan (Charred Crataegi Fructus) 1.5 qian, Lai Fu Zi (Radish Seed) 1.5 qian, Jian Shen Qu (Jian Shenqu) 1 qian, Guang Chen Pi (Citri Reticulatae Pericarpium) 1 qian, plus Zhi Di Gu Pi (Honey-fried Lycii Cortex) 1 qian as guiding herbs.
Pediatric internal heat complicated by qi stagnation and痞 (fullness): simply use Chao Bai Zhu (Stir-fried Atractylodis Macrocephalae Rhizoma) 1.5 qian, Chao Bian Dou (Stir-fried Dolichoris Semen) 1 qian, Yun Fu Ling (Yunnan Poria) 1 qian, Sha Ren Fen (Amomi Fructus Powder) 5 fen, Xiao Zhi Shi (Immature Bitter Orange) 1.5 qian, Jiao Jian Qu (Charred Jian Shenqu) 1 qian, Chao Mai Ya (Stir-fried Hordei Fructus Germinatus) 8 fen, Shan Zha Tan (Charred Crataengi Fructus) 8 fen, Guang Chen Pi (Citri Reticulatae Pericarpium) 1.5 qian, Wu Gu Chong (Insect Larvae) 8 fen, plus Zhi Bie Jia (Honey-fried Testudinis Carapax et Plastrum) 5 fen and Mu Li (Ostreae Concha) 5 fen as guiding herbs.
Pediatric internal heat complicated by latent dryness: simply use Chuan Bei Mu (Fritillariae Cirrhosae Bulbus) 2 qian, Gua Lou Ren (Trichosanthis Semen) 1.5 qian, Hei Shan Zhi (Black Gardenia Fruit) 5 fen, Dan Huang Qin (Light Scutellariae Radix) 5 fen, and Sheng Gan Cao (Raw Glycyrrhizae Radix et Rhizoma) 3 fen as the dosage. If heat is severe, add Chuan Lian (Coptidis Rhizoma) 3 fen. If phlegm is abundant, add Xing Xing (Arisaematis Rhizoma Preparatum) 3 fen.
Pediatric internal heat complicated by latent fire: simply use Pian Huang Qin (Slice of Scutellariae Radix) 1.5 qian, Sheng Bai Shao (Raw Paeoniae Radix Alba) 1.5 qian, Sheng Gan Cao (Raw Glycyrrhizae Radix et Rhizoma) 8 fen, Hei Zhi Pi (Black Gardenia Peel) 5 fen, and Mu Dan Pi (Moutan Cortex) 8 fen as the dosage.
Pediatric internal heat complicated by Yin deficiency: simply use Sheng Di Huang (Raw Rehmanniae Radix) 2 qian, Bei Sha Shen (Glehniae Radix) 2 qian, Zhi Bie Jia (Honey-fried Testudinis Carapax et Plastrum) 1.5 qian, Sheng Bai Shao (Raw Paeoniae Radix Alba) 1 qian, Qing Hao Sui (Artemisiae Annuae Ramulus et Folium) 1 qian, Di Gu Pi (Lycii Cortex) 1.5 qian, Mu Dan Pi (Moutan Cortex) 8 fen, and Sheng Gan Cao (Raw Glycyrrhizae Radix et Rhizoma) 5 fen as the dosage.
Pediatric internal heat complicated by Yang deficiency: simply use Xi Yang Shen (American Ginseng Radix) 1 qian, Bai Fu Ling (White Poria) 1.5 qian, Sheng Bai Zhu (Raw Atractylodis Macrocephalae Rhizoma) 1.5 qian, Zhi Gan Cao (Honey-fried Glycyrrhizae Radix et Rhizoma) 5 fen, plus Da Zao (Jujubae Fructus) 1 piece as guiding herbs.