十二經補瀉溫涼引經藥歌
--------------------------------------------------------------------------------
心經
問君何藥補心經,遠志山藥共麥冬,棗仁當歸天竺黃,六味何來大有功。玄參苦,黃連涼,木香貝母瀉心強;涼心竹葉犀牛角,朱砂連翹並牛黃。溫心藿香石菖蒲;引用細辛獨活湯。
肝經
滋補肝經棗仁巧,薏苡木瓜與貢膠;瀉肝柴胡並白芍,青皮青黛不可少;胡黃連,龍膽草,車前甘菊涼肝表;溫肝木香吳萸桂;引用青皮川芎好。
脾經
補脾人參綿黃耆,扁豆白朮共陳皮,蓮子山藥白茯苓,芡實蒼朮甘草宜。瀉脾藥,用枳實,石膏大黃青皮奇。溫脾官桂丁藿香,附子良薑胡椒粒。滑石玄明涼脾藥;白芍升麻引入脾。
肺經
補肺山藥共麥冬,紫菀烏梅與參苓,阿膠百部五味子,棉州黃耆更湊靈。紫蘇子,與防風,澤瀉葶藶瀉肺經,更有枳殼桑白皮,六味瀉肺一般同。溫肺木香冬花尋,生薑乾薑白蔻仁;涼肺黃芩與貝母,人溺山梔沙玄參。馬兜鈴,瓜蔞仁,桔梗天冬必去心;引用白芷與升麻,連須蔥白用幾根。
腎經
補腎山藥甘枸杞,螵蛸龜板與牡蠣,杜仲鎖陽巨勝子,山萸蓯蓉共巴戟,龍虎骨,懷牛膝,五味菟絲與芡實,再加一味懷熟地,共補腎經十八味。瀉腎不必多求方,知母澤瀉兩相當。溫腎肉桂並附子,鹿茸故紙海沈香,亦溫腎,膃肭臍;涼腎知柏地骨皮,再加一味粉丹皮;引用獨活肉桂奇。
胃經
補胃需用蒼白朮,半夏扁豆綿黃耆,芡實蓮肉共百合,山藥還加廣陳皮。瀉胃火,亦如脾,再加一味南枳實,更添芒硝與大黃,多加石膏謝更急。溫胃木丁與藿香,益智吳萸與良薑,香附白肉草豆蔻,厚朴胡椒生乾薑。涼胃葛根條黃芩,滑石黃連玄花粉,知母連翹石膏斛,梔子升麻竹茹尋,十三味藥涼胃火;白芷升麻引胃藥。
膽經
補膽龍膽與木通;柴胡青皮瀉膽經。溫用陳皮制半夏,更加生薑與川芎。涼用竹茹與黃連;引用盡皆同肝經。
大腸經
問君大腸何藥補?左旋牡蠣白龍骨,桔梗米殼訶子皮,山藥肉蔻並蓮肉。川大黃,南檳榔,枳殼石斛瀉大腸,再加芒硝桃麻仁,蔥白三寸瀉更強。乾薑肉桂吳茱萸,三者同時能溫腸,引藥盡皆同胃經;槐花條芩涼大腸。
小腸經
小腸石斛牡蠣補;瀉用木通共紫蘇,連須蔥白荔枝核,同為瀉劑君知否。小腸要求溫,大小茴香烏藥根;涼用黃芩天花粉;引用羌活與高本。
膀胱經
橘核菖蒲補膀胱,益智續斷龍骨良;瀉用芒硝車前子,澤瀉滑石石葦幫。溫用烏藥並茴香;涼用黃柏生地黃,甘草梢,亦屬涼;引用盡皆同小腸。
三焦經
滋補三焦用益智,更加甘草與黃耆;瀉用梔子並澤瀉;溫用薑附頗有益。原石膏,地骨皮,清涼三焦功效急。引入三焦不用別,藥與肝膽無差異。
心包經
Song of Tonifying, Purging, Warming, Cooling, and Guiding Herbs for the Twelve Meridians
--------------------------------------------------------------------------------
Heart Meridian
May I ask which herbs are used to tonify the Heart Meridian? Polygalae Radix (Yuanzhi), Dioscoreae Rhizoma (Shanyao), and Ophiopogonis Radix (Maidong) are used together; Ziziphi Spinosae Semen (Zaoren), Angelicae Sinensis Radix (Danggui), and Tianshu Huang (Tianzhuhuang) are combined. Liuwei Dihuang Wan (Six-Ingredient Rehmannia Pill) brings great merit. Scrophulariae Radix (Xuanshen) is bitter and cold, Coptidis Rhizoma (Huanglian) is cool; Aromatis Radix (Muxiang) and Fritillariae Bulbus (Beimu) strongly purge Heart fire; Lophatheri Herba (Zhuye) and Rhinocerotis Cornu (Xiniu Jiao) cool the Heart, with Cinnabar (Zhusha), Forsythiae Fructus (Lianqiao), and Bovis Calculus (Niuhuang). Amomum Fructus Rotundus (Huoxiang) and Pogostemonis Patchouli Herba (Shichangpu) warm the Heart; Asarum Radix et Rhizoma (Xixin) and Angelikae Pubescentis Radix (Duhuo) decoction serves as the guiding agent.
Liver Meridian
To nourish and tonify the Liver Meridian, Ziziphi Spinosae Semen (Zaoren) is skillfully used, along with Coicis Semen (Yiyi), Papaveris Fructus (Mugua), and Donkey-hide Gelatin (Gongjiao); Bupleuri Radix (Chaihu) and Paeoniae Radix Alba (Baishao) purge the Liver, while Citri Reticulatae Pericarpium Viride (Qingpi) and Indigo Naturalis (Qingdai) should not be omitted. Huperziae Herba (Huhuanglian) and Gentianae Radix (Longdancao), Plantaginis Semen (Cheqianzi), and Chrysanthemi Flos (Ganju) cool the Liver exterior; Aromatis Radix (Muxiang), Evodiae Fructus (Wuyu), and Cinnamomi Ramulus (Guizhi) warm the Liver; Citri Reticulatae Pericarpium Viride (Qingpi) and Ligustici Chuanxiong Rhizoma (Chuanxiong) are good guiding agents.
Spleen Meridian
To tonify the Spleen, Ginseng Radix (Renshen), Astragali Membranaceus Radix (Mian Huangqi), Dolichos Lablab Semen (Biandou), Atractylodis Macrocephalae Rhizoma (Baizhu), and Tangerine Peel (Chenpi) are used; Lotus Seed (Lianzi), Dioscoreae Rhizoma (Shanyao), Poria (Baifuling), Euryales Semen (Qianshi), Atractylodis Rhizoma (Cangzhu), and Glycyrrhizae Radix et Rhizoma (Gancao) are suitable. For purging the Spleen, Immaturae Citri Fructus (Zhishi) is used; Gypsum Fibrosum (Shigao), Rheii Radix et Rhizoma (Dahuang), and Citri Reticulatae Pericarpium Viride (Qingpi) are remarkable. To warm the Spleen, Cinnamomi Cortex (Guigui), Eugeniae Flos (Dingxiang), and Pogostemonis Patchouli Herba (Huoxiang) are used, along with Aconiti Lateralis Radix Praeparata (Fuzi), Alpiniae Officinarum Rhizoma (Liangjiang), and Piperis Fructus (Hujiao). Talcum (Huashi) and Natrii Sulfas (Xuanmingfen) are cooling herbs for the Spleen; Paeoniae Radix Alba (Baishao) and Cimicifugae Rhizoma (Shengma) guide into the Spleen.
Lung Meridian
To tonify the Lung, Dioscoreae Rhizoma (Shanyao) and Ophiopogonis Radix (Maidong) are used, along with Asteris Radix (Ziwan), Mume Fructus (Wumei), Ginseng Radix (Shenling), Asini Corii Colla (Ejiao), Stemonae Radix (Baibu), and Schisandrae Fructus (Wuweizi); Astragali Membranaceus Radix from Mianzhou is particularly effective. Perillae Fructus (Zisuzi) and Saposhnikoviae Radix (Fangfeng), Plantaginis Semen (Zexie), and Thladianthae Fructus (Tingli) purge the Lung Meridian; Aurantii Fructus (Zhike) and Morus Cortex (Sangbaipi) also have similar purging effects on the Lung. For warming the Lung, look for Aromatis Radix (Muxiang) and Dendrobii Flos (Donghua), Shengjiang (Fresh Ginger), Shengjiang (Dried Ginger), and Amomi Fructus Rotundus (Baokouran); for cooling the Lung, Scutellariae Radix (Huangqin) and Fritillariae Bulbus (Beimu), Human Urine (Ren Niao), Gardeniae Fructus (Zhizi), Glehniae Radix (Shashen), and Scrophulariae Radix (Xuanshen) are used. Aristolochiae Fructus (Madouling), Trichosanthis Fructus (Gualouren), Platycodonis Radix (Jiegeng), and Asparagi Radix (Tiandong) must have their hearts removed; Angelicae Dahuricae Radix (Baizhi) and Cimicifugae Rhizoma (Shengma) are guiding agents, along with a few stalks of Allii Fistulosi Bulbus (Lianxu Congbai).
Kidney Meridian
To tonify the Kidney, use Dioscoreae Rhizoma (Shanyao) and Lycii Fructus (Gouqizi), Sepiae Endoconcha (Piaoxiao), Testudinis Carapax et Plastrum (Gui Ban), and Ostreae Concha (Muli), Eucommiae Cortex (Duzhong), Cynomorphii Herba (Suoyang), Sesami Nigris Semen (Jushengzi), Corni Fructus (Shanyuzhu), Cynomorphii Herba (Rongrong), and Morii Radix (Bajitian), Dragon Bone (Longgu), Tiger Bone (Hugu), Achyranthis Bidentatae Radix (Huainiuxi), Schisandrae Fructus (Wuweizi), Cuscutae Semen (Tusizi), and Euryales Semen (Qianshi), plus one more ingredient, Rehmanniae Radix Praeparata (Huaishudi), totaling eighteen ingredients to jointly tonify the Kidney Meridian. To purge the Kidney, there is no need to seek many formulas; Anemarrhenae Rhizoma (Zhimu) and Plantaginis Semen (Zexie) in equal parts are sufficient. To warm the Kidney, use Cinnamomi Cortex (Rougui) and Aconiti Lateralis Radix Praeparata (Fuzi), Cervi Cornu Pantotrichum (Lurong), Psoraleae Fructus (Guzhi), and Aquilariae Lignum Resinatum (Haichenxiang); Omphalia Lapponica (A'niqi) also warms the Kidney; for cooling the Kidney, use Anemarrhenae Rhizoma (Zhimu), Phellodendri Cortex (Huangbai), Lycii Cortex (Digupi), plus one more ingredient, Moutan Cortex (Fendanpi); Achyranthis Bidentatae Radix (Duhuo) and Cinnamomi Cortex (Rougui) are unique guiding agents.
Stomach Meridian
To tonify the Stomach, Cangzhu (Atractylodis Rhizoma) and Baizhu (Atractylodis Macrocephalae Rhizoma) are needed, along with Pinelliae Rhizoma (Banxia), Dolichos Lablab Semen (Biandou), Astragali Membranaceus Radix (Mian Huangqi), Euryales Semen (Qianshi), Lotus Seed (Lianrou), Lilii Bulbus (Baihe), and Dioscoreae Rhizoma (Shanyao) added to Tangerine Peel (Guang Chenpi). To purge Stomach fire, it is similar to purging the Spleen; add Nan Zhishi (Southern Immaturae Citri Fructus), Mangxiao (Natrii Sulfas), and Dahuang (Rhei Radix et Rhizoma), adding more Shigao (Gypsum) makes the effect more urgent. To warm the Stomach, use Muxiang (Aromatis Radix), Dingxiang (Eugeniae Flos), and Huoxiang (Pogostemonis Patchouli Herba), Yizhiren (Alpiniae Oxyphyllae Fructus), Wuyu (Evodiae Fructus), and Liangjiang (Alpiniae Officinarum Rhizoma), Xiangfu (Cyperi Rhizoma), Baixudoukou (Amomi Fructus Rotundus), Caodoukou (Gratiae Fructus), Houpo (Magnoliae Officinalis Cortex), Hujiao (Piperis Fructus), and Sheng Jiang (Fresh Ginger) or Gan Jiang (Dried Ginger). To cool the Stomach, use Gegen (Puerariae Lobatae Radix) and Huangqin (Scutellariae Radix), Huashi (Talcum), Huanglian (Coptidis Rhizoma), Xuanshen (Scrophulariae Radix), and Fenhan (Pseudoglobulinae Radix), Zhimu (Anemarrhenae Rhizoma), Lianqiao (Forsythiae Fructus), Shigao (Gypsum), Shihu (Dendrobii Caulis), Zhizi (Gardeniae Fructus), Shengma (Cimicifugae Rhizoma), and Zhuru (Bambusae Caulis in Taenia), thirteen herbs to cool Stomach fire; Baizhi (Angelicae Dahuricae Radix) and Shengma (Cimicifugae Rhizoma) guide the Stomach herbs.
Gallbladder Meridian
To tonify the Gallbladder, use Longdancao (Gentianae Radix) and Mutong (Akebiae Caulis); Chaihu (Bupleuri Radix) and Qingpi (Citri Reticulatae Pericarpium Viride) purge the Gallbladder Meridian. For warming, use Chenpi (Tangerine Peel) processed Banxia (Pinelliae Rhizoma), plus Shengjiang (Fresh Ginger) and Chuanxiong (Ligustici Chuanxiong Rhizoma). For cooling, use Zhuru (Bambusae Caulis in Taenia) and Huanglian (Coptidis Rhizoma); the guiding agents are all the same as for the Liver Meridian.
Large Intestine Meridian
May I ask what herbs are used to tonify the Large Intestine? Left-rotating Ostracoda Shell (Muli), Bai Longgu (White Dragon Bone), Jiegeng (Platycodonis Radix), Rice Husk (Miqiao), Hezi Pi (Terminalia Chebulae Pericarpium), Shanyao (Dioscoreae Rhizoma), Roukou (Myristicae Semen), and Lianrou (Lotus Seed). Chuan Dahuang (Rhei Radix et Rhizoma), Nan Binglang (Arecae Semen), Zhike (Aurantii Fructus), and Shihu (Dendrobii Caulis) purge the Large Intestine; add Mangxiao (Natrii Sulfas), Tao Ren (Pruni Semen), and Mahuren (Cannabis Fructus), and three cun of Congbai (Allii Fistulosi Bulbus) enhances the purging effect. Ganjiang (Dried Ginger), Rougui (Cinnamomi Cortex), and Wuzhuyu (Evodiae Fructus) simultaneously warm the Intestines; the guiding agents are all the same as for the Stomach Meridian; Huaihua (Sophorae Flos) and Huangqin (Scutellariae Radix) cool the Large Intestine.
Small Intestine Meridian
The Small Intestine is tonified with Shihu (Dendrobii Caulis) and Muli (Ostreae Concha); for purging, use Mutong (Akebiae Caulis) and Zisu (Perillae Folium), Lianxu Congbai (Allii Fistulosi Bulbus with Stalk) and Lizhihe (Litchi Chinensis Semen) are known to you as purging agents. To warm the Small Intestine, use Da Xiao Huixiang (Foeniculi Fructus) and Wuyao (Linderae Radix); for cooling, use Huangqin (Scutellariae Radix) and Tianhuafen (Trichosanthis Radix); the guiding agents are Qianghuo (Notopterygii Rhizoma et Radix) and Gaoben (Ligustici Wallichii Rhizoma et Radix).
Bladder Meridian
Juhe (Arillus Juglandis Mandshuricae) and Changpu (Acori Tatarinowii Rhizoma) tonify the Bladder; Yizhiren (Alpiniae Oxyphyllae Fructus), Xuduan (Dipsaci Radix), and Longgu (Fossilia Ossis Mastodi) are good. For purging, use Mangxiao (Natrii Sulfas) and Cheqianzi (Plantaginis Semen), Zexie (Alismatis Rhizoma), Huashi (Talcum), and Shiwei (Pyrospermatidis Folium) help. For warming, use Wuyao (Linderae Radix) and Huixiang (Foeniculi Fructus); for cooling, use Huangbai (Phellodendri Cortex) and Sheng Dihuang (Rehmanniae Radix), Gancaoshao (Glycyrrhizae Radix et Rhizoma tip) is also cooling; the guiding agents are all the same as for the Small Intestine Meridian.
Sanjiao Meridian
To nourish and tonify the Sanjiao, use Yizhiren (Alpiniae Oxyphyllae Fructus), plus Gancao (Glycyrrhizae Radix et Rhizoma) and Huangqi (Astragali Membranaceus Radix); for purging, use Zhizi (Gardeniae Fructus) and Zexie (Alismatis Rhizoma); for warming, Jiang (Ginger) and Fu Zi (Aconiti Lateralis Radix Praeparata) are beneficial. Original Shigao (Gypsum) and Digupi (Lycii Cortex) rapidly clear and cool the Sanjiao. To guide into the Sanjiao, no other herbs are needed; the herbs are no different from those for the Liver and Gallbladder.
Pericardium Meridian
One ingredient of Dihuang (Rehmanniae Radix) tonifies the Bao Luo (Pericardium); for purging, use Wuyao (Linderae Radix) and Zhike (Aurantii Fructus); for warming, use Rougui (Cinnamomi Cortex); for cooling, use Zhizi (Gardeniae Fructus); Chaihu (Bupleuri Radix), Xiong (Ligustici Chuanxiong Rhizoma), and Qingpi (Citri Reticulatae Pericarpium Viride) are the guiding agents.