(有风湿、寒湿、湿热)
【风湿】〔草部〕羌独活 防风 细辛 麻黄 木贼 浮萍 本 芎 蛇床子 黄
黄精 葳蕤 秦艽 菖蒲 漏芦 菊花 马先蒿 白蒿 庵 旋复花 苍耳
薇衔 蒴 石龙芮 茵蓣 防己 茜根 忍冬 苏子 南星 萆 土茯苓 龙常 葱白
薏苡 胡麻 大豆 秦椒 蔓椒 蜀椒红 柏实 松叶 沉香 龙脑 蔓荆 皂荚 枸杞
五加皮 桂枝 伏牛花 浓朴(与苍术、橘皮同除湿病
〔石部〕磁石 白石英
〔虫鳞〕蝎(风淫湿痹,炒研,入麝香,酒服。) 鳝鱼
【寒湿】〔草部〕苍术(除上中下三焦湿,发汗利小便,逐水功最大。湿气身重作痛,
熬
膏服。诸方详见本条。) 草乌头(除风湿,燥脾胃,同苍术制煮作丸服。) 附子 乌头 芫
花王孙 狗
〔谷菜〕葡萄酒 烧酒 豆黄 生姜 干姜 芥子 蒜、葫 香 〔果木〕吴茱萸 胡
椒 子 莲实 桂心 丁香 樟脑 乌药 山茱萸 〔兽部〕貘皮 木狗皮 诸兽毛皮
毡火针
【湿热】〔草部〕山茵陈 黄芩 黄连 防己 连翘 白术 柴胡 苦参 龙胆草 车
前木通 泽泻 通草 白藓 莸草 半夏 海金沙 地黄 甘遂 大戟 萱草 牵牛(气
分。) 大黄(血分。) 营实根 夏枯草 〔谷菜〕赤小豆 大豆黄卷 薏苡仁 旱芹(丸
服。) 干姜 生姜〔木部〕椿白皮 茯苓 猪苓 酸枣 柳叶 木槿 榆皮 〔介石〕
蚬子(下湿热气。) 滑石 石膏 矾石 绿矾
(Categorized into Wind-Dampness, Cold-Dampness, and Damp-Heat)
[Wind-Dampness]
[Herbal Category] Qianghuo (Notopterygii Rhizoma et Radix), Duhuo (Angelicae Pubescentis Radix), Fangfeng (Saposhnikoviae Radix), Xixin (Asari Radix et Rhizoma), Mahuang (Ephedrae Herba), Muzei (Equiseti Hiemalis Herba), Fuping (Spirodelae Herba), Gaoben (Ligustici Wallichii Rhizoma et Radix), Chuanxiong (Chuanxiong Rhizoma), Shechuangzi (Cnidii Fructus), Huangqi (Astragali Radix), Huangjing (Polygonati Rhizoma), Weirui (Polygonati Odorati Rhizoma), Qinjiao (Gentianae Macrophyllae Radix), Changpu (Acori Tatarinowii Rhizoma), Loulu (Echinops Radix), Juhua (Chrysanthemi Flos), Maxianhao (Pedicularis Resupinatae Herba), Baihao (Artemisiae Scopariae Herba), Anlü (Perillae Fructus), Xuanfuhua (Inulae Flos), Cang'erzi (Xanthii Fructus), Wei Xian (Pteridis Multifidae Herba), Shuodi (Dioscoreae Hypoglaucae Rhizoma), Shilongru (Ranunculi Ternati Radix), Bixie (Dioscoreae Hypoglaucae Rhizoma), Tufuling (Smilacis Glabrae Rhizoma), Longdan (Gentianae Radix), Congbai (Allii Fistulosi Bulbus), Yiyiren (Coicis Semen), Huma (Sesami Semen), Dadou (Sojae Semen), Qinjiao (Zanthoxyli Pericarpium), Manjiao (Zanthoxyli Pericarpium), Shujiaohong (Zanthoxyli Pericarpium Rubrum), Baishi (Platycladi Semen), Songye (Pinus Bungeanae Folium), Chenxiang (Aquilariae Lignum Resinatum), Longnao (Borneolum Syntheticum), Manjingzi (Viticis Trifoliae Fructus), Zaojia (Gleditsiae Sinensis Spina), Gouqi (Lycii Fructus), Wujapi (Acanthopanacis Cortex), Guizhi (Cinnamomi Ramulus), Funiuhua (Campsis Grandiflorae Flos), Houpo (Magnoliae Officinalis Cortex) (When used together with Cangzhu and Jupe, it can eliminate dampness diseases).
[Mineral Category] Cishi (Magnetitum), Baishiyin (Quartzum Album).
[Insect and Scale Category] Quanxie (Scorpio) (For Bi syndrome caused by wind invading dampness, stir-fry and grind into powder, add Moschus, and take with wine); Shan'yu (Monopterus albus).
[Cold-Dampness]
[Herbal Category] Cangzhu (Atractylodis Rhizoma) (Eliminates dampness in the Upper, Middle, and Lower Jiao; induces sweating and promotes urination; its water-draining effect is greatest. For body heaviness and pain due to dampness, cook into a paste and take. See specific formulas under this entry.); Caowutou (Aconiti Kusnezoffii Radix) (Eliminates wind-dampness, dries the Spleen and Stomach; process with Cangzhu, boil, and make into pills.); Fuzi (Aconiti Lateralis Radix Praeparata), Wutou (Aconiti Radix), Yuanhua (Kadsurae Flos), Wangsun (Polygalae Radix), Gouji (Rhynchotropidis Radix).
[Grain and Vegetable Category] Putaojiu (Wine made from grapes), Shaojiu (Distilled liquor), Douchi (Fermented soybean), Shengjiang (Zingiberis Rhizoma Recens), Ganjiang (Zingiberis Rhizoma), Jiezi (Sinapis Semen), Suan (Allii Sativi Bulbus), Hu (Allium tuberosum), Xiangru (Elsholtziae Herba).
[Fruit and Wood Category] Wuzhuyu (Evodiae Fructus), Hujiao (Piperis Longi Fructus), Lianshi (Nelumbinis Semen), Guixin (Cinnamomi Cortex), Dingxiang (Syzygii Flos), Zhangnao (Camphora), Wuyao (Litseae Fructus), Shanzhuyu (Corni Fructus).
[Beast Category] Mopi (Tapir skin), Mugoupi (Dog skin), Various animal furs, Wool felt, Huozhen (Fire needle).
[Damp-Heat]
[Herbal Category] Yinchen (Artemisiae Scopariae Herba), Huangqin (Scutellariae Radix), Huanglian (Coptidis Rhizoma), Fangji (Stephaniae Tetrandrae Radix), Lianqiao (Forsythiae Fructus), Baizhu (Atractylodis Macrocephalae Rhizoma), Chaihu (Bupleuri Radix), Kushen (Sophorae Flavescentis Radix), Longdancao (Gentianae Scabrae Radix), Cheqianzi (Plantaginis Semen), Mutong (Akebiae Caulis), Zexie (Alismatis Rhizoma), Tongcao (Tetrapanacis Medulla), Baixianpi (Dictamni Cortex), Youcao (Barleriae Prionitis Herba), Banxia (Pinelliae Rhizoma), Haijinsha (Lygodii Spora), Dihuang (Rehmanniae Radix), Gansui (Kansui Radix), Daji (Euphorbiae Pekinensis Radix), Xuancacao (Hemerocallis Citrina Barbatula), Qianniu (Pharbitidis Semen) (Acts on the Qi level.); Dahuang (Rhei Radix et Rhizoma) (Acts on the Blood level.); Yingshigen (Rosae Laevigatae Radix), Xiakucao (Prunellae Spica).
[Grain and Vegetable Category] Chixiaodou (Vigna Angularis Semen), Dadouhuangjuan (Sojae Semen Preparatum), Yiyiren (Coicis Semen), Hanqin (Apii Cathayani Rhizoma et Radix) (Take as pills.); Ganjiang (Zingiberis Rhizoma), Shengjiang (Zingiberis Rhizoma Recens).
[Wood Category] Chunbaitu (Toosendan Cortex), Fuling (Poria), Zhuling (Polyporus), Suanzao (Ziziphi Spinosae Semen), Liuye (Salicis Folium), Mujin (Hibisci Mutabilis Flos), Yupi (Ulmus Cortices).
[Shell and Stone Category] Xianzi (Corbiculae Concha) (Drains downward damp-heat heat qi.); Huashi (Talcum), Shigao (Gypsum Fibrosum), Fanshi (Alumen), Lüfan (Calcarite Vitrioli).